Þingmálaskrá kynnt: Orka á þingi í vetur

Þingmálaskrá ríkisstjórnarinnar fyrir 158. Löggjafarþing var birt í gær. Umhverfis-, orku- og loftslagsráðherra hyggst leggja fram þó nokkur mál sem snerta orku-og veitufyrirtæki með beinum og óbeinum hætti.  

Skilvirkari leyfisveitingar 

Samorka fagnar þeim áherslum sem birtast í þingmálaskrá og lúta að einföldun á seinlegum leyfisveitingarferlum. Þessi áhersla birtist víða í þingmálaskránni; í frumvarpi forsætisráðherra um einföldun regluverks, frumvörpum félags- og húsnæðismálaráðherra um breytingu á skipulagslögum og lögum um mannvirki og frumvörpum umhverfis-, orku-, og loftslagsráðherra um flýtingu uppbyggingar raforkuinnviða.  

Leyfisveitingaferli hér á landi standast ekki þau tímamörk sem gilda annars staðar á EES-svæðinu og Samorka telur brýnt að ferlin verði einfölduð og stytt án þess að slakað sé á kröfum um vandaða málsmeðferð.  

Orkuöflun til næstu 25 ára 

Fyrsta orkuöflunaráætlun stjórnvalda til næstu 25 ára á að líta dagsins ljós í janúar. Það er von Samorku að þar birtist metnaðarfull áform sem raunverulega leiði til þess að orkuframleiðendur og atvinnuvegir sjái framtíð í því að byggja hér upp raforkuframleiðslu til að mæta orkuskiptunum og framtíðaruppbyggingu atvinnulífs um allt land.  

Skýr og fyrirsjáanleg stefna er forsenda þess að fjárfestingar í orkuöflun og innviðum haldi í við þarfir samfélagsins. 

Fasteignaskattur á orkumannvirki 

Þá er boðað frumvarp um fasteignaskatt á orkumannvirki sem mun hafa bein áhrif á kostnað við orkuöflun. Þó Samorka styðji eindregið sjónarmið um að nærsamfélög njóti góðs af orkuframleiðslu, þá má slíkt ekki verða of dýru verði keypt.  

Raforkuöryggi heimila og atvinnulífs 

Von er á frumvarpi um raforkuöryggi til að tryggja að nægt framboð sé til staðar fyrir heimili og atvinnulíf. Samorka hefur lagt áherslu á að við útfærslu slíks kerfis sé jafnræðis gætt og ekki leggist óhóflegar eða of þungar byrðar á orkuframleiðendur.  

Hér verður að gæta þess að ábyrgð og hlutverk ólíkra aðila séu skýr og vel skilgreind.  

Áfallaþol og öryggi mikilvægra innviða 

Orku- og veituinnviðir eru burðarás í öryggi samfélagsins og áfallaþol þeirra og viðnámsþróttur ráða miklu um hvernig landið stendur af sér náttúruvá, netógnir og aðrar truflanir. Á þinginu eru boðuð lög um almannavarnir, ný öryggislöggjöf, lög um öryggi net- og upplýsingakerfa mikilvægra innviða og innleiðing á svokallaðri NIS2 tilskipun sem hefur það að markmiði að auka viðnámsþrótt samfélagslega mikilvægrar starfsemi gagnvart netógnum.  

Samorka leggur áherslu á að staða orku- og veitufyrirtækja í almannavarnakerfinu sé skýr og að náið samstarf verði við stjórnvöld um að skilgreina hvað telst til grunninnviða í þágu almannahagsmuna, hvaða kröfur eru gerðar til þeirra og hvernig nauðsynleg uppbygging þeirra verður fjármögnuð. 

Mikil fjárfestingarþörf í veituinnviðum 

Hitaveitur, vatnsveitur og fráveitur eru grunnþjónusta sem samfélagið treystir á daglega og standa frammi fyrir mikilli þörf fyrir fjárfestingar, hvort sem er í nýrri jarðhitaöflun, endurnýjun eldri lagna eða uppbyggingu í ört vaxandi byggðum. Rekstrar- og fjárfestingarumhverfi þessara innviða verður að tryggja að hægt sé að fjármagna og standa að nauðsynlegri uppbyggingu. Samorka kallar eftir því að þingið láti sig þessi mál varða.  

Samorka fylgist vel með framvindu mála 

Fjölda mörg önnur mál munu koma til kasta Samorku og aðildarfyrirtækja okkar í vetur sem haft geta víðtæk áhrif bæði á einstök fyrirtæki og samfélagið allt. Má þarf nefna frumvarpi um sjálfstæði Raforkueftirlitsins, breyting á lögum um stjórn vatnamála og frumvarp til laga um orkunýtni.  

Samorka er reiðubúin til samstarfs við þing og ráðuneyti um öll þessi mál.